Sen jest bardzo ważny dla człowieka, wszak «przesypiamy» 1/3 swojego życia - mężczyźni około 8 godzin, a kobiety około 6.5 godziny na dobę. Największymi śpiochami SA Australijczycy ze średnią 9 godzin a najmniej śpią mieszkańcy Azji - poniżej 6 godzin, rasa czarna śpi mniej niz. biała a osoby w wieku starszym śpią krócej od młodych.  

Na poziomie hormonalnym za wywołanie  snu odpowiada zatrzymanie syntezy histaminy,  która pozwala mózgowi na utrzymanie  jego aktywności a całym tym procesem  steruje jedno z jader mózgu.   

SEN RAZY 5   

Samo zjawisko snu dzielimy na 5 faz  składających sie na zdrowy sen.   

Pierwszą  z nich jest tzw. senność czyli  stan miedzy jawą  a snem, która u zdrowe  go człowieka trwa około 20 minut.   

Następnym stadium jest tzw. sen lek  ki czyli już śpimy, ale jeszcze jesteśmy  wrażliwi na bodźce zewnętrzne. Kolejne dwie fazy to tak zwany sen głęboki,  który trwa niecałe dwie godziny i jest  on najważniejszy dla zdrowia. To wtedy   

dochodzi do przyspieszonego podziału  komórek a wiec i regeneracji organizmu,  w tej fazie wydziela się  najwięcej hormonu  wzrostu i także dochodzi do zjawiska tzw.  lunatykowania.   

Ostatnią  fazą  snu jest tzw. sen paradoksalny powtarzany w trakcie nocy co około  90 minut.   

Charakteryzuje go aktywność  mózgu  zbliżona do tej obserwowanej po obudzeniu: przyspieszony lub bardzo zwolniony  puls, znaczne rozluźnienie mięsni i nieregularny oddech. To głównie w tej fazie śnimy marzenia senne.   

Cykle snu powtarzają  się  naprzemiennie  przez cała noc.   

GORZEJ BEZ SNU   

Na zaburzenia snu cierpi ponad 30%  populacji, około 15% musi zażywać  leki  ułatwiające zaśnięcie. Brak lub niedostatek  snu ma ogromne konsekwencje dla  naszego zdrowia.   

Wzrasta ryzyko wypadku komunikacyjnego czy w pracy. Wzrasta wrażliwość  na  ból, spada re0eks, odporność  organizmu  zmniejsza się  przez co łatwiej łapiemy  wszelkie infekcje, dochodzi do zaburzenia w metabolizmie glukozy, co z czasem  może doprowadzić  do cukrzycy. U kobiet  wzrasta ryzyko zachorowania na raka piersi a u obu płci łatwiej dochodzi do rozwoju  otyłości i nadciśnienia tętniczego.   

Niedobór snu to także problemy psychiczne: nadmierna drażliwość, wybuchowość,  mniejsze zdolności zapamiętywania i skłonność  do podejmowania  nieprzemyślanych decyzji.   

SAMO ZJAWISKO SNU  DZIELIMY NA 5 FAZ  SKŁADAJACYCH SIĘ  NA ZDROWY SEN.   

 Dobrego I odpowiednio długiego snu  potrzebujemy wszyscy, aby prawidłowo  funkcjonować. Ani my ani zwierzęta nie  potrafimy się  obejść  bez snu. Mm…  z jednym wyjątkiem! Samice orki delfinów  przez pierwszy miesiąc po porodzie nie  śpią  w ogóle (podobnie jak ich dzieci). Maluchom  pozwala to na ochronę  przed drapieżnikami, utrzymanie stałej temperatury  ciała, poza tym potrzebują  bardzo często  wypływać  na powierzchnię  wody, aby zaczerpnąć  powietrza. Po czterech-pieciu tygodniach powoli odzyskują  swój naturalny  cykl snu.   

Wszystkim Państwu życzę  zdrowego snu  i miłych marzeń  sennych.  

dr Jacek Antczak, specjalista  anestezjologii i intensywnej terapii